Cyfrowy paradoks Polaków: dostrzegamy negatywny wpływ ekranów, ale rzadko zmieniamy nawyki

Wyniki badania Huawei CBG Polska pokazują wyraźny cyfrowy paradoks: wiemy, że wielogodzinny kontakt z ekranami może nie służyć naszemu samopoczuciu, ale rzadko zmieniamy codzienne przyzwyczajenia.

Polacy są otoczeni ekranami – z samym smartfonem, więcej niż 4 na 10 badanych spędza co najmniej trzy godziny dziennie (42%). A do tego dochodzą inne urządzenia – blisko 16% z nas spędza 5 godzin dziennie lub więcej przy komputerze, a przed telewizorem zasiada 87% badanych. Choć ponad połowa respondentów negatywnie ocenia wpływ ekranów na swój wzrok i samopoczucie (52%), zaledwie 7% użytkowników smartfonów monitoruje czas i ustawia limity korzystania z urządzenia lub aplikacji[i].

Wyniki badania Huawei CBG Polska pokazują wyraźny cyfrowy paradoks: wiemy, że wielogodzinny kontakt z ekranami może nie służyć naszemu samopoczuciu, ale rzadko zmieniamy codzienne przyzwyczajenia.

Jednym z terminów opisujących dolegliwości związane z długotrwałym korzystaniem z urządzeń jest cyfrowe zmęczenie wzroku (ang. digital eye strain), określane także jako syndrom widzenia komputerowego. Może obejmować m.in. suchość i pieczenie oczu, niewyraźne widzenie, bóle głowy oraz dyskomfort karku czy ramion. Nie ma ono jednej przyczyny. Badania wskazują na znaczenie m.in. sposobu mrugania, długotrwałego skupiania wzroku z bliska, ergonomii, obciążenia poznawczego oraz właściwości urządzenia i samego wyświetlacza[ii].

Ekrany są dziś nieodłącznym elementem pracy, nauki, komunikacji i odpoczynku, dlatego ograniczenie kontaktu z nimi nie zawsze jest łatwe ani możliwe. Na higienę cyfrową składają się nie tylko kontrola czasu spędzonego przed ekranem, ale także regularne przerwy, odpowiednia odległość i jasność ekranu oraz wybór technologii zaprojektowanych z myślą o codziennym komforcie wzroku.

Otoczeni ekranami przez cały dzień

Smartfon, z którego korzysta 98% Polaków, to tylko jedno z urządzeń ekranowych obecnych w ich codziennym życiu. Aż 87% badanych korzysta z telewizora, 85% z laptopa lub komputera, 37% z tabletu, a 30% z przenośnej konsoli. Co czwarty respondent spędza przed telewizorem od jednej do dwóch godzin dziennie (25%), a co piąty – od dwóch do trzech godzin (20%). Wśród użytkowników laptopów i komputerów 22% korzysta z nich przez 1-2 godziny dziennie, a 14% przez 2-3 godziny. Do tego dochodzi czas spędzany ze smartfonem.

Co piąty Polak korzysta z niego od 1 do 2 godzin dziennie (21%), a podobna grupa – 20% – przez 2-3 godziny. Jednocześnie, 4 na 10 Polaków poświęca smartfonowi co najmniej trzy godziny każdego dnia (42%), z czego 15% – pięć godzin lub więcej.

Telefon jako centrum wszechświata

Smartfon jest ekranem, po który sięgamy niemal wszyscy i który – w przeciwieństwie do wielu innych urządzeń – mamy przy sobie praktycznie przez cały dzień. Taka intensywność korzystania ze smartfona może mieć przyczynę w jego rozbudowanej funkcjonalności – już dawno przestał on służyć wyłącznie do wykonywania połączeń. Ponad połowa użytkowników przegląda na nim internet i portale informacyjne (57%) oraz korzysta z mediów społecznościowych (53%). Ponad 4 na 10 Polaków robi zdjęcia (42%), podobny odsetek używa komunikatorów do prywatnego kontaktu (41%), a 38% załatwia za pomocą telefonu codzienne sprawy, takie jak zakupy, rachunki czy formalności.

Dłużej ze smartfonem – częściej z dolegliwościami

Smartfon różni się przy tym od wielu innych urządzeń sposobem, w jaki z niego korzystamy. Niewielki wyświetlacz trzymamy zazwyczaj bliżej oczu, a podczas czytania czy scrollowania często pochylamy nad nim głowę. Przy dłuższym korzystaniu ze smartfona odległość patrzenia może się dodatkowo zmniejszać, czemu może towarzyszyć większe zmęczenie wzroku. Długotrwałe używanie telefonu wiąże się również z większym pochyleniem głowy i szyi[iii][iv].

Wyniki badania Huawei CBG Polska wpisują się w ten obraz – wśród osób spędzających ze smartfonem co najmniej trzy godziny dziennie częściej występują dolegliwości związane zarówno z komfortem wzroku, jak i samopoczuciem. Bóle głowy deklaruje 38% tej grupy wobec 21% osób korzystających ze smartfona krócej niż trzy godziny, przejściowe niewyraźne lub zamglone widzenie – 30% wobec 20%, a zwiększoną wrażliwość na światło – 28% wobec 16%. Różnice są widoczne także w samopoczuciu: przebodźcowanie lub zmęczenie psychiczne wskazuje 52% intensywniejszych użytkowników wobec 32% osób korzystających z telefonu krócej, a problemy z koncentracją, skupieniem uwagi lub pamięcią – odpowiednio 47% i 28%.

Świadomość problemu z ekranami nie wystarczy

Ponad połowa Polaków negatywnie ocenia wpływ korzystania ze smartfonów, komputerów, tabletów i telewizorów na swój wzrok oraz samopoczucie (52%), z czego 46% określa ten wpływ jako raczej negatywny, a 6% – jako bardzo negatywny. Jedynie co dziesiąty badany ocenia go pozytywnie (11%), natomiast 16% uważa, że wyświetlacze urządzeń nie mają wpływu na ich komfort widzenia i dobrostan.

Świadomość problemu rzadko przekłada się jednak na zmianę zachowania. Zaledwie 7% użytkowników smartfonów korzysta z funkcji monitorujących czas i jednocześnie ustawia limity używania urządzenia lub wybranych aplikacji. Co czwarta osoba sprawdza swój czas ekranowy, ale nie wprowadza przy tym żadnych ograniczeń (25%). Czterech na dziesięciu użytkowników nie widzi potrzeby korzystania z takich rozwiązań (40%), 9% uważa je za zbyt duże ograniczenie, a 18% deklaruje brak świadomości dostępnych funkcji.

Higiena cyfrowa zaczyna się od małych decyzji

Użytkownicy smartfonów podejmują działania, które mogą poprawiać codzienny komfort wzroku, choć żadne z nich nie jest stosowane przez większość z nich. Najczęściej zmieniają jasność ekranu lub korzystają z jej automatycznej regulacji – robi tak 40% badanych. Podobne odsetki badanych deklarują próby trzymania telefonu dalej od oczu (37%) oraz robienie regularnych przerw (36%). W ramach cyfrowej higieny, ponad co 4 użytkownik unika bezmyślnego patrzenia w ekran i scrollowania (28%), 23% zwiększa rozmiar czcionki, a 18% wybiera większy ekran, kiedy ma taką możliwość. Jednocześnie 16% użytkowników smartfonów nie podejmuje żadnych działań mających na celu ochronę wzroku.

Wsparciem mogą również rozwiązania dostępne w samych urządzeniach. Ponad połowa użytkowników deklaruje, że ich smartfon posiada funkcje ochrony wzroku, takie jak automatyczna regulacja jasności, filtr światła niebieskiego, redukcja migotania czy tryb czytania (55%). Niemal co trzeci badany nie wie jednak, czy jego telefon oferuje takie możliwości (30%). Wśród osób świadomych posiadania tych funkcji 65% korzysta z automatycznej regulacji jasności, 47% z filtra światła niebieskiego, a po 19% z redukcji migotania ekranu i trybu czytania. Co istotne, gdy użytkownicy sięgają już po takie rozwiązania, zazwyczaj używają ich regularnie. Automatyczna regulacja jasności jest włączona codziennie u 79% jej użytkowników, a filtr światła niebieskiego – u 73%.

Matowy ekran z myślą o komforcie wzroku

Rodzaj wyświetlacza może być jednym z technologicznych elementów higieny cyfrowej – obok właściwych nawyków, ergonomii i odpowiednich ustawień urządzenia. Przykładem jest matowy ekran, zastosowany na przykład w tablecie HUAWEI MatePad Air, który dzięki swoim antyrefleksyjnym właściwościom zapewnia codzienny komfort dla wzroku, ograniczając rozpraszające odbicia światła.

Takie rozwiązanie cieszyło się zainteresowaniem uczestników badania pytanych o potencjalny zakup nowego urządzenia. Na matowy ekran zdecydowałoby się 61% osób kupujących laptop lub komputer, 59% wybierających smartfon i 57% poszukujących nowego tabletu. Także w przypadku konsoli ręcznej był to najpopularniejszy wariant – wskazało go 47% respondentów. Klasyczny ekran błyszczący preferowało natomiast, zależnie od urządzenia, jedynie od 10% do 14% badanych.

Choć matowy ekran nie zastąpi regularnych przerw ani właściwych cyfrowych nawyków, może być ich technologicznym uzupełnieniem. W codzienności, w której ekrany towarzyszą nam przez znaczną część dnia, higiena cyfrowa oznacza nie tylko kontrolowanie czasu, ale również bardziej świadomy wybór urządzeń, z których korzystamy.

Źródło: Informacja prasowa:  Huawei

Źródło zdjęć: Huawei

[i] Badanie przeprowadzone w czerwcu 2026 roku przez SW Research na zlecenie Huawei CBG Polska, metodą wywiadów internetowych CAWI, N=1017.

[ii] Manna P. From the Ocular Surface to Neurophysiology: An Integrative Review of Digital Eye Strain. Clin Optom (Auckl). 2026 Mar 3;18:586750. doi: 10.2147/OPTO.S586750. PMID: 41804380; PMCID: PMC12967517.

[iii] Long J, Cheung R, Duong S, Paynter R, Asper L. Viewing distance and eyestrain symptoms with prolonged viewing of smartphones. Clin Exp Optom. 2017 Mar;100(2):133-137. doi: 10.1111/cxo.12453. Epub 2016 Sep 8. PMID: 27716998.

[iv] Kuo YR, Fang JJ, Wu CT, Lin RM, Su PF, Lin CL. Analysis of a customized cervical collar to improve neck posture during smartphone usage: a comparative study in healthy subjects. Eur Spine J. 2019 Aug;28(8):1793-1803. doi: 10.1007/s00586-019-06022-0. Epub 2019 Jun 5. PMID: 31168662.